Kierowcy

Kto musi robić psychotesty? Kategorie B, C, D, E i inne przypadki

Psychotesty obowiązują przede wszystkim kandydatów i kierowców kat. C1, C, D1 i D (także z przyczepą, czyli z literą E) oraz tramwaju — przy uzyskaniu i przy każdym przedłużeniu uprawnień.[1] Kierowca kat. B trafia do psychologa tylko w określonych sytuacjach: po jeździe po alkoholu, po przekroczeniu 24 punktów, po poważnym wypadku, na zlecenie lekarza albo gdy pracuje jako kierowca w przewozie drogowym.[1][2] O tym, czy Ciebie to dotyczy, rozstrzyga przepis, a nie rodzaj pojazdu, którym jeździsz na co dzień.

Anna MichałowskaAnna Michałowska· Psycholog transportu, specjalistka medycyny pracyOpublikowano Stan prawny na 7 min czytania

Kto musi robić psychotesty? Kategorie B, C, D, E i inne przypadki
Zdjęcie: medycynapracy24.pl

W skrócie

  • Kat. AM, A1, A2, A, B1, B, B+E i T: bez psychotestów przy zdobywaniu i przedłużaniu prawa jazdy.[1]
  • Kat. C1, C1+E, C, C+E, D1, D1+E, D, D+E i tramwaj: psychotesty przy uzyskaniu i przy przedłużeniu uprawnień.[1]
  • Każdy kierowca, także kat. B: po alkoholu, po przekroczeniu 24 punktów, po wypadku z ofiarą albo gdy lekarz stwierdzi możliwe poważne przeciwwskazania psychologiczne.[1]
  • Kierowcy w przewozie drogowym, w tym taxi: badanie co 5 lat, po 60. roku życia co 30 miesięcy.[2]
  • Także: pojazdy uprzywilejowane i przewożące wartości pieniężne, instruktorzy, egzaminatorzy i uczniowie szkół kształcących kierowców kat. C i D.[1]

Orzeczenie dla kierowcy

Badania kierowców w placówce - od 300 zł

Umów wizytę
Spis treści
  1. Kategorie prawa jazdy a psychotesty — tabela
  2. Kategoria B: kiedy kierowca osobówki musi zrobić psychotesty?
  3. Kategorie C i D: kandydaci i przedłużenie uprawnień
  4. Co z kategorią E (przyczepa)?
  5. Kierowcy zawodowi i taxi
  6. Instruktorzy, egzaminatorzy i uczniowie szkół
  7. Kto płaci za psychotesty?
  8. Pytania i odpowiedzi

Badanie psychologiczne w zakresie psychologii transportu — potocznie psychotesty — nie jest obowiązkowe dla wszystkich kierowców. Ustawa o kierujących pojazdami wymienia zamknięty katalog osób i sytuacji. Jeśli wiesz już, że Cię dotyczy, termin umówisz w ramach badań psychotechnicznych dla kierowców; tu wyjaśniamy, kto i kiedy musi je zrobić. Cenę omawiamy w artykule ile kosztują psychotesty dla kierowców i gdzie je zrobić, częstotliwość — w tekście co ile lat robi się psychotesty, a przebieg wizyty — w artykule jak wygląda badanie psychologiczne kierowcy.

Kategorie prawa jazdy a psychotesty — tabela

Psychotesty a kategorie prawa jazdy — ustawa o kierujących pojazdami
Kategoria lub uprawnieniePsychotesty przy uzyskaniuPsychotesty przy przedłużeniuPrzepis
AM, A1, A2, Anienieart. 11 ust. 1 pkt 2 lit. b
B1, B, B+E, Tnienieart. 11 ust. 1 pkt 2 lit. b
C1, C1+E, C, C+Etaktakart. 82 ust. 1 pkt 1 lit. a i pkt 2
D1, D1+E, D, D+Etaktakart. 82 ust. 1 pkt 1 lit. a i pkt 2
Pozwolenie na kierowanie tramwajemtaktakart. 82 ust. 1 pkt 1 lit. a i pkt 2
Zezwolenie na pojazd uprzywilejowany lub przewożący wartości pieniężnetaktak (przedłużenie zezwolenia)art. 82 ust. 1 pkt 6 i ust. 5

Tabela streszcza art. 11 i art. 82 ustawy o kierujących pojazdami.[1] Niezależnie od kategorii ustawa wymaga badania także w sytuacjach opisanych niżej — wtedy psychologa odwiedza również kierowca, który ma wyłącznie prawo jazdy kat. B.

Orzeczenie dla kierowcy

Badania kierowców w placówce - od 300 zł

Orzeczenie lekarskie i psychotechnika dla kat. B, C, D, kodu 95 i kierowców zawodowych. Placówki w 23 miastach, termin ustala rejestracja w ciągu godziny.

  • Kat. B, C, D, kod 95, taxi
  • Psychotesty w tej samej wizycie
  • Placówki w 23 miastach

Kategoria B: kiedy kierowca osobówki musi zrobić psychotesty?

Przy zdobywaniu i wymianie prawa jazdy kat. B psychotestów nie ma.[1] Badanie psychologiczne obowiązuje jednak każdego kierującego motorowerem, pojazdem silnikowym lub tramwajem, jeśli:[1]

  • kierował w stanie nietrzeźwości albo po użyciu alkoholu lub środka działającego podobnie do alkoholu;[1]
  • przekroczył 24 punkty otrzymane za naruszenia przepisów ruchu drogowego;[1]
  • był sprawcą wypadku drogowego, w którym inna osoba zginęła albo doznała obrażeń opisanych w art. 156 § 1 lub art. 157 § 1 Kodeksu karnego;[1]
  • w wyniku badania lekarskiego stwierdzono u niego możliwość poważnych przeciwwskazań psychologicznych do kierowania.[1]

Psychotesty są też warunkiem odzyskania uprawnień cofniętych z powodu przeciwwskazań psychologicznych oraz przywrócenia kat. B cofniętej w trybie art. 103 ust. 1 pkt 2 lub 3 — ten drugi punkt dotyczy m.in. przekroczenia 20 punktów w pierwszym roku od wydania prawa jazdy po raz pierwszy.[1] Ustawa przewiduje również badanie po co najmniej dwóch wykroczeniach przeciwko bezpieczeństwu w komunikacji w okresie próbnym, ale tego przepisu nie stosuje się do czasu wdrożenia rozwiązań technicznych, o czym informuje przypis w tekście ujednoliconym.[1]

Jak wygląda badanie po jeździe po alkoholu, opisujemy w tekście psychotesty po alkoholu — jak wyglądają i ile kosztują. Kto wystawia skierowanie w każdej z tych sytuacji, wyjaśniamy w artykule skierowanie na psychotesty — kto je wystawia.

Kategorie C i D: kandydaci i przedłużenie uprawnień

Kandydat na prawo jazdy kat. C1, C, D1 lub D przechodzi badanie psychologiczne jeszcze przed szkoleniem, bo orzeczenie dołącza do wniosku o prawo jazdy, a kierowca tych kategorii — przy każdym przedłużeniu ważności prawa jazdy.[1][3] Prawo jazdy kat. C i D wydaje się na 5 lat, ale nie dłużej, niż wynika to z orzeczeń lekarskiego i psychologicznego.[1]

Kierowca zawodowy nie robi dwóch kompletów badań: przy przedłużaniu kat. C i D wystarczą orzeczenia lekarskie i psychologiczne wydane na podstawie ustawy o transporcie drogowym.[1] Wizytę z obiema częściami umówisz w ramach badań kierowców kat. C i D.

Co z kategorią E (przyczepa)?

Litera E nie decyduje sama o psychotestach — liczy się kategoria pojazdu ciągnącego. Kat. B+E jest w grupie bez badania psychologicznego, a C1+E, C+E, D1+E i D+E — w grupie z badaniem przy uzyskaniu i przedłużeniu.[1]

Kierowcy zawodowi i taxi

Przewóz drogowy to w ustawie o transporcie drogowym m.in. działalność gospodarcza polegająca na przewozie osób lub rzeczy pojazdami samochodowymi.[2] Przedsiębiorca może zatrudnić kierowcę tylko wtedy, gdy ten nie ma przeciwwskazań psychologicznych do pracy na stanowisku kierowcy, a kierowca wykonujący przewóz drogowy przechodzi badanie psychologiczne do 60. roku życia co 5 lat, potem co 30 miesięcy.[2] Wymóg nie dotyczy m.in. pojazdów, których konstrukcja ogranicza prędkość do 45 km/h, i przewozu niezarobkowego.[2]

Z doświadczenia MP24: z tego powodu psychotesty robią także kierowcy taxi i przewozu osób przez aplikacje, choć mają prawo jazdy kat. B. O szczegółach — np. czy przewoźnik wymaga badania przed pierwszym kursem — rozstrzyga przedsiębiorca, który Cię zatrudnia.

Instruktorzy, egzaminatorzy i uczniowie szkół

  • Kandydaci na instruktora i instruktorzy — badanie ustala, czy nie ma przeciwwskazań do wykonywania czynności instruktora.[1]
  • Kandydaci na egzaminatora i egzaminatorzy.[1]
  • Kandydaci i uczniowie szkół ponadpodstawowych kształcących w zawodzie, który przygotowuje do prawa jazdy kat. C, C+E lub D — ich badanie finansuje organ prowadzący szkołę.[1]
  • Kandydaci na kwalifikacyjne kursy zawodowe i słuchacze takich kursów w tym samym zakresie.[1]
  • Osoby ubiegające się o zezwolenie na kierowanie pojazdem uprzywilejowanym (np. karetką) albo przewożącym wartości pieniężne i o jego przedłużenie.[1]

Kto płaci za psychotesty?

Co do zasady badanie opłaca osoba badana. Wyjątkiem są badania z art. 229 Kodeksu pracy, czyli profilaktyczne badania pracowników, oraz badania uczniów szkół kształcących kierowców kat. C i D.[1] Opłata wynosi 150 zł w każdej pracowni.[4]

Pytania i odpowiedzi

Czy na prawo jazdy kat. B trzeba robić psychotesty?

Nie. Orzeczenie psychologiczne nie jest warunkiem wydania prawa jazdy kat. AM, A1, A2, A, B1, B, B+E ani T — kandydatowi wystarczy orzeczenie lekarskie.[1] Psychotesty pojawiają się dopiero w sytuacjach takich jak jazda po alkoholu, 24 punkty karne albo wypadek z ofiarą.[1]

Czy przy wymianie prawa jazdy kat. B po 15 latach są psychotesty?

Nie. Przedłużenie ważności wiąże się z badaniem psychologicznym tylko przy kat. C1, C1+E, C, C+E, D1, D1+E, D, D+E i pozwoleniu na tramwaj.[1] Kiedy przy kat. B potrzebne jest za to badanie lekarskie, wyjaśniamy w artykule ile ważne jest orzeczenie lekarskie na prawo jazdy.

Czy psychotesty można zrobić online?

Nie. Badanie obejmuje wywiad bezpośredni i obserwację osoby badanej oraz testy aparaturowe, które przeprowadza uprawniony psycholog w pracowni psychologicznej.[4][1]

Z doświadczenia MP24: badania kierowców robimy wyłącznie stacjonarnie, w placówkach partnerskich. Pakiet dla kat. C, C+E, D, taxi i przewozu rzeczy (badanie lekarskie i psychotechnika na jednej wizycie) kosztuje 499 zł w Warszawie i Poznaniu oraz 599 zł w pozostałych miastach (wg oferty z 01.11.2026). Termin ustala z Tobą rejestracja po zamówieniu.

Artykuł ma charakter informacyjny i nie stanowi porady prawnej. Stan prawny sprawdzony na tekstach ujednoliconych w ISAP w dniu podanym w nagłówku; procedura administracyjna może różnić się w szczegółach zależnie od urzędu — wiążące informacje uzyskasz w swoim wydziale komunikacji.

Źródła

  1. [1]Ustawa z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami, art. 11 ust. 1 pkt 2 lit. b i ust. 6; art. 82 ust. 1 pkt 1–6, ust. 2 pkt 1–4, ust. 3–6 (ust. 1 pkt 4 lit. c – przypis 3: nie stosuje się do czasu wdrożenia rozwiązań technicznych); art. 83 ust. 2 i 6; art. 103 ust. 1 pkt 3; art. 13 ust. 1 pkt 2 i ust. 3 (tekst ujednolicony Kancelarii Sejmu z 01.10.2026) — Sejm RP – ISAP · Ustawa, dostęp 1 listopada 2026
  2. [2]Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym, art. 4 pkt 1–3 i 6a (transport drogowy, przewóz drogowy); art. 39a ust. 1 pkt 3–4 i ust. 3 pkt 1 i 8 (wyłączenia); art. 39k ust. 1–3 (tekst ujednolicony Kancelarii Sejmu z 19.08.2026) — Sejm RP – ISAP · Ustawa, dostęp 1 listopada 2026
  3. [3]Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 5 sierpnia 2025 r. w sprawie wydawania dokumentów stwierdzających uprawnienia do kierowania pojazdami, § 5 ust. 1 pkt 1–5 (dokumenty przed szkoleniem), ust. 2 (profil w 2 dni robocze), ust. 2a (oświadczenie papierowo lub elektronicznie – brzmienie z 2026 r.), ust. 5 (dostęp OSK i ośrodka egzaminowania), ust. 9 (orzeczenia ważne w aktach); § 6 ust. 1–4 (weryfikacja, treść profilu); § 7 (informacja o numerze profilu) (Dz.U. 2025 poz. 1073, zm. Dz.U. 2026 poz. 1162 (w życie 03.09.2026)) — Minister Infrastruktury – ISAP · Rozporządzenie, dostęp 1 listopada 2026
  4. [4]Rozporządzenie Ministra Zdrowia z dnia 8 lipca 2014 r. w sprawie badań psychologicznych osób ubiegających się o uprawnienia do kierowania pojazdami, kierowców oraz osób wykonujących pracę na stanowisku kierowcy, § 2 (30 dni od skierowania); § 3 (tożsamość); § 4 ust. 1–3 (zakres badania); § 5 (odmowa badania, nowy termin do 14 dni); § 6 ust. 2; § 10 ust. 1; § 13 pkt 1–2 (opłata 150 zł, ponowne badanie 150 zł); zał. nr 5 cz. I pkt 1 i cz. II pkt 2–5 (metodyka); zał. nr 6 (karta badania) (t.j. Dz.U. z 2022 r. poz. 165 (bez późniejszych zmian wg ELI na 12.10.2026)) — Minister Zdrowia – ISAP · Rozporządzenie, dostęp 1 listopada 2026

Artykuł ma charakter informacyjny i nie zastępuje porady lekarza ani prawnika. O zdolności do pracy decyduje lekarz medycyny pracy po badaniu.

  • #psychotesty dla kierowców
  • #kto musi robić psychotesty
  • #badanie psychologiczne kierowcy
  • #kategorie prawa jazdy
  • #psychotechnika

O autorze

Anna Michałowska

Anna Michałowska

Psycholog transportu, specjalistka medycyny pracy

Anna specjalizuje się w psychologii transportu i medycynie pracy. W medycynapracy24.pl odpowiada za rozwój produktu - projektuje proces badań tak, żeby był prosty dla pacjentów.

Specjalizacje

  • Badania psychotechniczne kat. C, C+E, D, D+E
  • Taksówkarze i pojazdy uprzywilejowane
  • Doświadczenie pacjenta i UX badań
  • Medycyna pracy online
  • Praktyczne aspekty wizyty w gabinecie

Medycyna pracy w Twoim mieście

Orzeczenie dla kierowcy

Badania kierowców w placówce - od 300 zł

Orzeczenie lekarskie i psychotechnika dla kat. B, C, D, kodu 95 i kierowców zawodowych. Placówki w 23 miastach, termin ustala rejestracja w ciągu godziny.