Skierowanie na badania profilaktyczne zawiera opis warunków pracy z informacją o czynnikach niebezpiecznych, szkodliwych dla zdrowia lub uciążliwych i innych wynikających ze sposobu wykonywania pracy, z podaniem wielkości narażenia oraz aktualnych wyników badań i pomiarów czynników szkodliwych. To na tej podstawie lekarz dobiera zakres badania, a orzeczenie dotyczy warunków opisanych w skierowaniu. Czynniki bierze się z oceny ryzyka zawodowego, którą pracodawca ma obowiązek prowadzić i dokumentować.
W skrócie
- Skierowanie zawiera rodzaj badania, stanowisko oraz opis warunków pracy z czynnikami niebezpiecznymi, szkodliwymi lub uciążliwymi i innymi wynikającymi ze sposobu wykonywania pracy, z wielkością narażenia i aktualnymi wynikami pomiarów; wzór to załącznik nr 3a do rozporządzenia.[1]
- Pracodawca ocenia i dokumentuje ryzyko zawodowe związane z wykonywaną pracą oraz informuje pracowników o tym ryzyku — czynniki na skierowaniu powinny być z tą oceną spójne.[2]
- Orzeczenie stwierdza brak albo istnienie przeciwwskazań do pracy w warunkach opisanych w skierowaniu — brakujący czynnik oznacza orzeczenie, które nie obejmuje realnych warunków; pracodawca nie może dopuścić do pracy bez orzeczenia na dane warunki.[1][3]
- Praca przy monitorze ekranowym jako czynnik uciążliwy dotyczy pracownika użytkującego monitor co najmniej przez połowę dobowego wymiaru czasu pracy.[4]
- Z doświadczenia MP24: nadmiarowe czynniki oznaczają droższe i dłuższe badanie, a jedno „uniwersalne” skierowanie dla całej firmy to najczęstszy błąd kadr.
Masz już skierowanie?
Zrób zdjęcie skierowania - pokażemy cenę i wolne terminy
Spis treści
Skierowanie na badania profilaktyczne to dokument, od którego zależy wszystko dalej: zakres badania, cena, a przede wszystkim to, czy orzeczenie rzeczywiście „pokrywa" stanowisko pracownika. W razie kontroli Państwowej Inspekcji Pracy lub wypadku porównywane będą trzy rzeczy: rzeczywiste warunki pracy, treść skierowania i treść orzeczenia. Wszystkie muszą się zgadzać.
Co przepisy każą wpisać na skierowaniu
Skierowanie powinno zawierać: rodzaj badania (wstępne, okresowe, kontrolne); przy przyjęciu do pracy lub przeniesieniu — określenie stanowiska (można wskazać dwa lub więcej stanowisk w kolejności odpowiadającej potrzebom zakładu); u pracownika — stanowisko, na którym jest zatrudniony; oraz opis warunków pracy uwzględniający informacje o występowaniu czynników niebezpiecznych, szkodliwych dla zdrowia lub uciążliwych i innych wynikających ze sposobu wykonywania pracy, z podaniem wielkości narażenia oraz aktualnych wyników badań i pomiarów czynników szkodliwych wykonanych na tych stanowiskach. Wzór skierowania stanowi załącznik nr 3a do rozporządzenia; skierowanie wydaje się w dwóch egzemplarzach.[1]
Masz już skierowanie?
Zrób zdjęcie skierowania - pokażemy cenę i wolne terminy
Odczytamy stanowisko i czynniki, dobierzemy badanie i od razu pokażemy cenę oraz wolne godziny w placówkach.
Najbliższe wolne godziny w placówkach
Cztery grupy czynników na skierowaniu
- ✓czynniki fizyczne — hałas, wibracje, promieniowanie, mikroklimat gorący lub zimny, pole elektromagnetyczne,
- ✓pyły i czynniki chemiczne — pyły zwłókniające, rozpuszczalniki, substancje z kart charakterystyki (z podaniem stężeń z pomiarów),[1]
- ✓czynniki biologiczne — kontakt z materiałem zakaźnym, praca z chorymi, praca przy żywności (tu dodatkowo orzeczenie sanitarno-epidemiologiczne),
- ✓inne czynniki, w tym niebezpieczne i uciążliwe — praca na wysokości, monitor ekranowy co najmniej przez połowę dobowego wymiaru czasu pracy,[4] dźwiganie (z podaniem mas), praca nocna i zmianowa, kierowanie pojazdem, praca przy maszynach w ruchu.
Przykłady: co wpisać dla typowych stanowisk
Z doświadczenia MP24 — zawsze weryfikuj z własną oceną ryzyka zawodowego:[2]
| Stanowisko | Typowe czynniki na skierowaniu |
|---|---|
| Pracownik biurowy, programista | monitor ekranowy co najmniej przez połowę dobowego wymiaru czasu pracy; ewentualnie kierowanie samochodem kat. B w celach służbowych |
| Magazynier z uprawnieniami UDT | dźwiganie (podać masy); obsługa wózka jezdniowego; praca zmianowa lub nocna; hałas (z pomiarów) |
| Pracownik budowlany | praca na wysokości (podać, czy powyżej 3 m); hałas; wibracje; pyły; praca przy maszynach w ruchu |
| Kierowca zawodowy kat. C | kierowanie pojazdem powyżej 3,5 t; praca nocna; wymuszona pozycja ciała |
| Kucharz, pomoc kuchenna | praca przy żywności (czynniki biologiczne, orzeczenie sanitarno-epidemiologiczne); mikroklimat gorący; dźwiganie; powierzchnie gorące |
| Operator produkcji | hałas (dB z pomiarów); maszyny w ruchu; praca zmianowa; monotypia ruchów |
Nie kopiuj skierowań między stanowiskami
Orzeczenie dotyczy warunków pracy opisanych w skierowaniu, a pracodawca nie może dopuścić do pracy bez orzeczenia na te warunki.[1][3] Brakujący czynnik = orzeczenie nie obejmuje realnych warunków = formalnie pracownik bez badań na to stanowisko. Nadmiarowe czynniki = niepotrzebnie droższe i dłuższe badanie.
Skąd brać czynniki? Trzy źródła
- 1Ocena ryzyka zawodowego — pracodawca ocenia i dokumentuje ryzyko zawodowe związane z wykonywaną pracą i informuje o nim pracowników; czynniki na skierowaniu powinny być z nią spójne.[2]
- 2Badania i pomiary czynników szkodliwych — na skierowaniu podaje się aktualne wyniki pomiarów (hałas, zapylenie, stężenia chemiczne).[1]
- 3Rzeczywisty zakres obowiązków — jeśli pracownik biurowy raz w tygodniu jeździ służbowo autem, kierowanie pojazdem też wpisujemy; jednostka medycyny pracy współdziała z pracodawcą przy rozpoznawaniu i ocenie czynników środowiska pracy.[5]
Skierowanie w kilka minut zamiast dwudziestu
Skierowanie wystawia się w dwóch egzemplarzach (jeden dla osoby kierowanej) i może mieć postać elektroniczną — piszemy o tym w artykule o elektronicznym skierowaniu.[1] Z doświadczenia MP24: bezpłatny generator skierowań prowadzi przez wszystkie pola ze wzoru — łącznie z podpowiedziami czynników dla typowych stanowisk — i generuje gotowy PDF. Firmy z umową ramową dostają dodatkowo szablony skierowań przygotowane raz dla swoich stanowisk.
Kompletną instrukcję wypełniania skierowania pole po polu znajdziesz w artykule skierowanie na medycynę pracy — jak powinno wyglądać.
Artykuł ma charakter informacyjny i nie stanowi porady prawnej. Stan prawny sprawdzony na tekstach ujednoliconych w ISAP w dniu podanym w nagłówku; w indywidualnej sprawie skontaktuj się z lekarzem medycyny pracy, Państwową Inspekcją Pracy lub prawnikiem.
Źródła
- [1]Rozporządzenie Ministra Zdrowia i Opieki Społecznej z dnia 30 maja 1996 r. w sprawie przeprowadzania badań lekarskich pracowników, zakresu profilaktycznej opieki zdrowotnej nad pracownikami oraz orzeczeń lekarskich wydawanych do celów przewidzianych w Kodeksie pracy, § 1 ust. 2; § 2 ust. 1–2 i 5; § 4 ust. 1–3 (skierowanie, dwa egzemplarze, wzór – załącznik nr 3a); § 5 ust. 1–3; § 7 ust. 1; § 8 ust. 1 i 4 (rejestr lekarzy w WOMP); załącznik nr 1 (wskazówki metodyczne) (t.j. Dz.U. z 2023 r. poz. 607) — Minister Zdrowia – ISAP · Rozporządzenie, dostęp 17 września 2026
- [2]Ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r. – Kodeks pracy, art. 226 (t.j. Dz.U. z 2025 r. poz. 277 ze zm.; tekst ujednolicony Kancelarii Sejmu z 18.08.2026) — Sejm RP – ISAP · Ustawa, dostęp 17 września 2026
- [3]Ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r. – Kodeks pracy, art. 229 § 1–6 (t.j. Dz.U. z 2025 r. poz. 277 ze zm.; tekst ujednolicony Kancelarii Sejmu z 18.08.2026) — Sejm RP – ISAP · Ustawa, dostęp 17 września 2026
- [4]Rozporządzenie Ministra Pracy i Polityki Socjalnej z dnia 1 grudnia 1998 r. w sprawie bezpieczeństwa i higieny pracy na stanowiskach wyposażonych w monitory ekranowe, § 2 pkt 4 (pracownik = co najmniej połowa dobowego wymiaru czasu pracy przy monitorze); § 8 ust. 1–2 (t.j. Dz.U. z 2025 r. poz. 58) — Minister Pracy – ISAP · Rozporządzenie, dostęp 17 września 2026
- [5]Ustawa z dnia 27 czerwca 1997 r. o służbie medycyny pracy, art. 5 ust. 1 pkt 4–5, ust. 2 pkt 2; art. 6 ust. 1 pkt 2 lit. a–c, ust. 3; art. 9 ust. 1–2; art. 12 ust. 1–2; art. 21 ust. 1 pkt 2; art. 21a; art. 22 pkt 1; art. 23 pkt 1 (t.j. Dz.U. z 2022 r. poz. 437; tekst ujednolicony Kancelarii Sejmu z 12.03.2026) — Sejm RP – ISAP · Ustawa, dostęp 17 września 2026
Psycholog transportu, specjalista medycyny pracy
Marcin specjalizuje się w psychologii transportu i medycynie pracy. Łączy praktykę gabinetową z perspektywą przedsiębiorcy — sam prowadzi działalność i rozumie wyzwania firm zamawiających badania.
Zobacz profil i wszystkie artykuły →Masz już skierowanie?
Zrób zdjęcie skierowania - pokażemy cenę i wolne terminy
Odczytamy stanowisko i czynniki, dobierzemy badanie i od razu pokażemy cenę oraz wolne godziny w placówkach.
Przeczytaj też
Ile można dźwigać w pracy? Normy dla kobiet i mężczyzn (tabela)
13 października 2026 · 7 min
Umowa z lekarzem medycyny pracy — czy mała firma musi ją mieć?
17 września 2026 · 4 min
Jak zorganizować badania medycyny pracy dla pracowników firmy w kilku miastach?
17 września 2026 · 5 min